‘Bij vergissing’ in de politiek

Standaard

Hans Gruijters was kroegbaas, journalist en controversieel politicus. Hij werd uit de VVD gesmeten, richtte D66 op en had ´wel wat beters te doen´ dan het huwelijk van Beatrix bezoeken.

“Als ik een confessioneel een hand heb gegeven, tel ik eerst mijn vingers na.” Wie CDA´ers als onbetrouwbaar wil afschilderen, gebruikt nog steeds het zinnetje van Hans Gruijters. In het oeuvre van de oud-burgemeester van Lelystad is het slechts een van de vele omstreden uitspraken. Drs. Gruijters overleed afgelopen weekeinde na een bewogen loopbaan.

Johannes Petrus Adrianus Gruijters werd in 1931 geboren in het katholieke Helmond. Tijdens zijn studie politicologie en psychologie raakte hij verslingerd aan Amsterdam. Hij werkte er bij een textielbedrijf en kreeg door een erfenis een café in handen. Als uitbater van drie horecagelegenheden liet hij ooit zijn oog vallen op een vierde: “Dan kan ik zeggen dat in mijn alcoholische koninkrijk de zon nooit ondergaat.”

Gruijters was gangmaker bij de oprichting van D66. Dat jaar (1966) had VVD-leider Toxopeus hem afgezet als fractieleider in Amsterdam, nadat hij weigerde naar het huwelijk van prinses Beatrix te gaan. “Ik heb wel wat beters te doen,” vond hij. In 1973 werd Gruijters de eerste D66-minister, maar zijn invloed viel hem tegen. “Een minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening is niet meer dan een filiaalchef van Albert Heijn die van zijn bazen nooit iets hoort.” Soms zat hij dan ook gewoon een boek te lezen in de ministerraad. “Ik lees niet met mijn oren,” zei hij dan.

Gruijters werd in 1980 de eerste burgemeester van Lelystad. Hij veegde daar af en toe de vloer aan met raadsleden en bleef mensen voor het hoofd stoten door uitspraken als ´Nederland is vol´. In 1996 ging de man die zelfs in zijn eigen partij irritatie wekte, met pensioen. Iets later verliet hij zijn partij, die er niet in was geslaagd de politiek te veranderen. “Partijcultuur komt neer op politieke incest: men is voortdurend met elkaar bezig, maar het heeft geen enkele betekenis.”

Zijn eigen rol in de politiek zal hij achteraf als een vergissing. In de eerste helft van de jaren 60 was hij het meest in zijn element, zei hij in een terugblik. “Toen zat ik in Amsterdam. Ik was VVD-gemeenteraadslid, chef van de buitenlandredactie van het Handelsblad en ik was caféhouder, ik stond achter de tap van de Bamboebar. Een mooier leven kan toch haast niet?”

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s