Een winkelcentrum als zwarte droom

Standaard

Volgens sommigen is Maponya Mall met 65.000 vierkante meter het grootste winkelcentrum van heel zuidelijk Afrika. Volgens de 80-jarige Richard Maponya is het enorme complex vooral een droom die werkelijkheid wordt, niet alleen zijn droom, maar die van heel Soweto.

De meesten zien in de officiële opening vandaag van Maponya Mall in het midden van de beruchte township in Johannesburg hét symbool van het succes van Zuid-Afrika na de apartheid. Alle grote ketens zijn vertegenwoordigd, van Toys ‘R’ Us tot Woolworths tot megabioscoop Ster-Kinekor, één van de voormalige traditioneel blanke bolwerken. In totaal komen er zon´ 200 winkels in het centrum, dat Maponya en zijn mede-investeerders zon´ 70 miljoen euro heeft gekost.

Richard Maponya staat bekend als ‘de vader van de zwarte detailhandel’. Hij was een opmerkelijk figuur tijdens de apartheid, omdat hij als zwarte man rijk werd als zakenman, ondanks hevige tegenwerking van de machthebbers.

Maponya verdiende zijn fortuin in de kledingindustrie en in de jaren 70 was hij eigenaar van een slagerij, een restaurant, een Coca Cola-fabriek, benzinestations en een BMW-dealer. Na een juridisch gevecht holden zijn paarden zelfs mee bij de races, tot ontzetting van de racistische, blanke Zuid-Afrikanen. Hij kleedde zijn jockeys in de kleuren van het ANC.

Sommigen in de toenmalige verzetsbeweging zagen echter niets in Maponya. Iemand die zaken deed, zo luidde hun logica, verzette zich immers niet tegen het regime. „Mijn bijdrage was klein. Ik zat niet in de cel. Maar ik ondermijnde het regime”, zei Maponya hier onlangs over.

Tijdens de apartheid was Soweto een slaapstad voor zwarte arbeiders, die blanke bazen dienden in Johannesburg. In de jaren 70 kreeg de township internationale bekendheid door de gewelddadige demonstraties tegen de overheid en de brute manier waarop de politie de protesten neersloeg. Nu is Soweto een stad op zich met ruim één miljoen inwoners. Armoede, werkloosheid en criminaliteit domineren nog altijd in sommige krottenwijken. Elders wordt echter goede huisvesting voor de nieuwe middenklasse uit de grond gestampt en verrijzen villa’s´ voor de Black Diamonds, de zwarte elite.

Hoewel blanken nog altijd het meeste geld te besteden hebben, is nu een kwart van de koopkracht in Zuid-Afrika in handen van de nieuwe middenklasse. Goede restaurants en dure auto’s beginnen het straatbeeld te bepalen. „Eindelijk kunnen de mensen in Soweto hun boodschappen en grote aankopen dichtbij huis doen, ze hoeven niet meer naar Johannesburg”, aldus Maponya over de komst van zijn Mall.

Het winkelcentrum gaat niet voorbij aan de geschiedenis. Er komt een standbeeld van Hector Pieterson, een twaalfjarig jongetje dat werd doodgeschoten door de politie tijdens de studentenrellen van 1976 tegen de apartheid.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s