Persvrijheid

Standaard

Persvrijheid is in opmars in Afrika, een continent dat gewend is aan censuur, propaganda en regeringsgezinde prietpraat in de media. Maar net nu er in veel Afrikaanse landen onafhankelijke kranten en (vooral) radiostations als paddenstoelen uit de grond schieten, begint Zuid-Afrika – doorgaans hét Afrikaanse voorbeeldland – aan de vrijheid van de pers te morrelen. Regeringspartij ANC zegt dat het staatsgeheimen en de privacy van individuen wil beschermen, maar nationale én internationale waakhonden ruiken onraad.

Een in New York gevestigde mediawaakhond vergeleek de voorgestelde mediawetten in Zuid-Afrika al met de draconische restricties die ten tijde van het blanke, racistische apartheidsregime van kracht waren. De regels lijken vooral bedacht om overheidsfunctionarissen die misstappen begaan assistentie te verlenen bij het ontspringen van de dans. “De nieuwe regels schermen de regering feitelijk af van het wakende oog van de onafhankelijke pers en criminaliseren activiteiten die essentieel zijn voor onderzoeksjournalistiek,” aldus het Commitee ter Bescherming van Journalisten (CPJ).

Tot overmaat van ramp wil het ANC ook een ‘onafhankelijk’ mediatribunaal invoeren; bij de Zuid-Afrikaanse media rijzen daarom de haren te berge. Volgens de lokale pers willen de hoge heren vervelende journalisten muilkorven, omdat ze regelmatig corruptie en zeldverrijking van politici aan het licht brengen. Momenteel is er een ombudsman die (na een klacht) de ethiek van de media beoordeelt, maar het ANC vindt dat er te vaak mensen beschadigd worden door publicaties. “Er zijn strengere sancties nodig tegen slechtere journalistiek,” aldus de partijwoordvoerder.

Hoewel de afkeer bij de media van staatscensuur begrijpelijk is, zal het met de beknotting van de vrijheid van meningsuiting zo’n vaart niet lopen. Zuid-Afrika heeft één van de modernste grondwetten ter wereld en de lokale media leveren dagelijks een kleurrijke schakering van informatie, invalshoeken en meningen. Wat dat betreft deden de meeste Afrikaanse landen het in hun eerste halve eeuw van onafhankelijkheid een stuk slechter. “Het was grotendeels hel op aarde voor de Afrikaanse media in deze 50 jaar,” schreef Keniaanse columnist Charles Onyango Obbo onlangs.

In de laatste tien jaar zijn in het hele continent echter talloze onafhankelijke kranten en radiostations opgezet, sommige regeringen geven meer ruimte aan oppositiegeluiden en journalisten hebben zich in allerlei stichtingen en organisaties verenigd, constateert de Ghanese Professor Kwame Karikari, directeur van de Media Stichting voor West-Afrika. “Je kunt de veelzijdige media niet meer wegkrijgen. En dat moet de garantie zijn voor een groeiende democratie in Afrika.”

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s