Verademing

Standaard

Toevallig kwamen wij net terug van een bezoek aan vrienden in Botswana toen het overlijden van Meles Zenawi bekend werd. Een weekeinde lang hadden wij lofzangen gehoord op het bewind van president Ian Khama en zijn verlichte autocratie. Nu begonnen links en rechts de doorwrochte analyses binnen te stromen over een andere knuffeldictator, de Ethiopische premier Zenawi. De hamvraag bij dit soort discussies: zijn Afrikaanse landen gebaat bij een democratie als de onze?

Wie gewend is aan de arbeidsconflicten, vriendjespolitiek en (vaak onderhuidse) spanningen tussen blank en zwart in het ingewikkelde Zuid-Afrika, kan zijn hart ophalen bij de noorderburen. „Botswana is een enorme verademing”, zeggen onze vrienden, die een afgelegen natuurreservaat in het zuid-oosten van het land beheren. „Mensen kunnen elkaar zeggen waar het op staat zonder dat er direct naar de huidskleur wordt gekeken en, bovenal, de overheid heeft de zaakjes goed voor elkaar.”

Sinds de onafhankelijkheid (1966) zijn de inkomsten van de diamantmijnen verstandig geïnvesteerd in Botswana. Twee andere cruciale mazzeltjes maken het besturen van het land bovendien een stuk eenvoudiger: met twee miljoen inwoners is het één van de dunst bevolkte landen ter wereld en bijna 80 procent behoort tot dezelfde Tswana-bevolkingsgroep. De resultaten zijn er naar en onderwijs en gezondheidszorg zijn goed toegankelijk. Zelfs een arme sloeber kan hier naar het ziekenhuis voor gratis behandeling tegen longkanker, vertelden onze vrienden.

Het handje ophouden bij het westen hoeft dan ook niet. Toen ik recentelijk door een rapport over Afrikaanse wegenprojecten bladerde, bleken de financiers doorgaans de Wereldbank, Europese donoren of Chinese investeerders. De wegen in Botswana hadden echter een andere geldschieter: de schatkist van Botswana zelf.

Net zoals in andere eigenwijze Afrikaanse succeslanden als Ethiopië en Rwanda is er ook in Botswana een keerzijde. Hoewel Khama en zijn Botswana Democratische Partij (BDP) volgens Transparency International het minst corrupte land van Afrika leiden, is de goed geoliede overheid volgens het Media Instituut van Zuidelijk Afrika extreem gesloten. Ook mensenrechtenclubs hebben kritiek, vooral omdat Khama de Bosjesmannen (San) zonder pardon uit gebieden zet die voor natuurbescherming of mijnbouw zijn aangewezen.

Waar de Rwandese president Paul Kagame en tot voor kort Zenawi zonder pardon afrekenen met vrije pers en oppositie, gaat het er in Botswana echter een stuk braver aan toe. Met het politieke overwicht van Khama, heeft hij dat soort krachtpatserij ook niet nodig in Botswana, een succesvolle eenpartijdemocratie.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s